DIGITALNA FOTOGRAFIJA

 

 

 

Pre nego se malo više pozabavimo digitalnom fotografijom, prisetimo se čuvenih reči Živojina Jeremića iz knjige "Popularni kurs fotografije" izdate davne 1976. godine.

“Fotografija je danas postala skoro neophodna potreba svakodnevnog života kulturnog čoveka. Ona hiljadama ljudi pričinjava velika zadovoljstva, bilo kao dokumenat života, bilo kao saradnik u poslu i učenju, kulturna razonoda, umetnost, tehnička zabava, ili konačno, kao obična pasija.
Svakim danom hiljade ljudi nabavljaju foto-aparate i postaju foto-amateri, neki od njih i profesionalni fotografi, fotoreporteri, foto-laboranti, umetnici fotografije, itd. ...”

 

 

"Mačka u ogledalu" - Goran Kalanj - fotograf

 

 

Zato ćemo u ovom delu da krenemo od nekih više ili manje poznatih pojmova, uglavnom vezanih za digitalnu fotografiju...

 

Piksel (eng. pixel, PIctureELement)

 

Piksel je najmanji element, konkretno, jedne digitalne fotografije. Pikseli određuju i rezoluciju CCD čipa, rezoluciju ekrana monitora, veličinu i kvalitet fotografije (npr. 1600 x 1200 piksela)

Megapiksel (eng. megapixel)

1 megepiksel čini 1 000 000 piksela (npr. Fotoaparat ima 2 megapiksela, znači ima maksimalnu rezoluciju od 1600 “puta” 1200 piksela, što iznosi približno 2 000 000 piksela (1 920 000))

CCD (eng. Charged Coupled Device)

CCD je čip, odnosno senzor u digitalnom fotoaparatu koji je osetljiv na svetlost. Ono što je kod klasičnih fotoaparata film, to je kod digitalnih CCD (ili CMOS) čip, odnosno senzor.

CMOS (eng. Complementary Metal Oxide Semiconductor)

CMOS je druga vrsta svtlosnog senzora koja se, uglavnom, nalazi kod profesionalnih SLR digitalnih fotoaparata.

Rezolucija

Rezolucija označava broj piksela na jedinici površine (npr. 600 dpi – 600 tačaka tj. piksela po jednom inču).

Optički zum

Sposobnost digitalnog fotoaparata da pomoću optike (objektiva) kvalitetno približi udaljeni objekat koji fotografišemo. Fotoaparat sa optičkim zumom ima promenljivu žižnu daljinu.

Digitalni zum

Digitalni zum, u odnosu na optički, je mnogo lošije rešenje zumiranja objekta jer digitalni zum u stvari “iseče” centralni deo fotografije i pokazuje nam ga uvećanog (sa osetnim gubitkom kvaliteta fotografije).

AF (eng. Auto Focus)

Autofokus služi za automatsko izoštravanje fotografije koji precizno određuje udaljenost (razdaljinu) objekta koji se fotografiše.

AE (eng. Auto Exposure)

AE je automatski sistem koji precizno određuje vreme i količinu svetlosti koja se eksponira na svetlosni senzor digitalnog fotoaparata.

Žižna daljina (eng. Focal Length)

Žižna daljina je rastojanje između žiže objektiva i njegovog optičkog centra, odnosno najkraće rastojanje između objektiva i svetlosnog senzora na kome objektiv formira oštru sliku kada je podešen na beskonačnost.

Ekspozicija (eng. Exposure)

Ekspozicija je količina i vreme svetlosti koja osvetljava (eksponira) svetlosni senzor digitalnog fotoaparata. količinu i vreme eksponiranja svetlosnog senzora svetlošću određujemo veličinom otvora blende i brzinom zatvarača.

Red eye (srp. Crvene oči)

“Crvene oči” su nepoželjan efekat prilikom upotrebe blica pri fotografisanju. Efekat nastaje prilikom odbijanja bljeska o unutrašnju stranu oka.

TFT (eng. Thin Film Transistor)

TFT je vrsta LCD ekrana visoke rezolucije koji se pored ostalih uređaja ugrađuje i u digitalne fotoaparate.

ISO (International Organization for Standardization)

ISO je mreža internacionalnih standarda 146 zemalja sveta sa sedištem u Ženevi u Švajcarskoj. Koristi se, konkretno, za osetljivost svetlosnog senzora digitalnih fotoaparata (npr. ISO 100, ISO 200 itd.)

Macro, CloseUp (srp. makro)

Makro mod (opcija) služi za fotografisanje makro fotografija, a makro fotografija je svaka fotografija na kojoj je fotografisani objekat veći od svoje prirodne veličine.

LCD (eng. Liquid Crystal Display)

LCD je u stvari mali ekran na digitalnom fotoaparatu koji nam pruža mogućnost pregledanja fotografija odmah nakon fotografisanja kao i ostale informacije vezane za konkretan model digitalnog fotoaparata i njegovih podešavanja.

Zatvarač (eng. Shutter)

Kod digitalnih fotoaparata postoje mehanički i elektronski zatvarači. Bilo da su mehanički ili elektronski, imaju ulogu da u određenom vremenskom periodu propuste svetlo koje će eksponirati svetlosni senzor digitalnog fotoaparata.

Blenda (eng. Aperture)

Blenda je uređaj ugrađen u objektiv fotoaparata koji pomoću tankih metalnih listića koncentrično smanjuje i povećava otvor objektiva, čime regulišemo količinu svetlosti koja će da “padne” na svetlosni senzor digitalnog fotoaparata.

JPEG (eng. Joint Photographic Experts Group)

Najčešći i najpopularniji format zapisa digitalnih fotografija.

TTL (eng. Through The Lens)

Konkretno, vezano za digitalne fotoaparate, opis rada nekog sistema digitalnog fotoaparata, kao sto je AF, koji svoju funkciju obavlja kroz objektiv (through the lens) fotoaparata.

Balans belog, balans bele boje (eng. White Balance)

Sistem koji proračunava balans belog, odnosno balans bele boje, ima ulogu da što vernije prikaže snimljenu fotografiju. Većina današnjih digitalnih fotoaparata ima predefinisana podešavanja za balans bele boje (npr. po danu, noću, veštačko svetlo itd.).

USB (eng. Universal Serial Bus)

Jednostavan i brz način za povezivanje i prenos podataka sa, konkretno, digitalnog fotoaparata i obrnuto.

NTSC

NTSC je televizijski (video) standard koji se najčešće koristi u Americi i u Japanu.

PAL

PAL je televizijski (video) standard koji se najčešće koristi u Evropi.

AVI

Windowsov format zapisa video fajlova čija je ekstenzija .AVI (npr. film.avi, rodjendan.avi itd.)

Compact Flash (CF)

Compact Flash je vrsta memorijskih kartica na koju se, konkretno, snimaju fotografije načinjene digitalnim fotoaparatima. Postoje dve vrste Compact Flash kartica, a razlikuju se po debljini: Compact Flash Tip I je debljine do 5mm, dok je Compact Flash Tip II debljine do 9mm

Secure Digital (SD)

Secure Digital je vrsta memorijskih kartica na koju se, konkretno, snimaju fotografije načinjene digitalnim fotoaparatima. Manja je i skuplja u odnosu na Compact Flash kartice. Danas je sve više u upotrebi, što se tiče digitalnih fotoaparata.

xD Picture Card (xD)

xD Picture Card je vrsta memorijskih kartica na koju se, konkretno, snimaju fotografije načinjene digitalnim fotoaparatima. Manja je i skuplja u odnosu na Compact Flash i Secure Digital memorijske kartice

MultiMedia Card (MMC)

MultiMedia Card je vrsta memorijskih kartica na koju se, konkretno, snimaju fotografi je načinjene digitalnim fotoaparatima. Sve je manje u upotrebi.

Memory Stick (MS)

Memory Stick je vrsta memorijskih kartica na koju se, konkretno, snimaju fotografi je načinjene digitalnim fotoaparatima. Kompatibilna je sa svim Sony digitalnim uređajima, što je velika prednost ako imate više istih.

RAW (srp. Sirovo)

Format zapisa digitalnih fotografi ja direktno sa svetlosnog senzora digitalnih fotoaparata bez ikakve obrade i kompresije, u odnosu na ostale formate (npr. JPEG).

SLR (eng. Single Lens Refl ex)

Jendnooki refleksni fotoaparati. U digitalnoj fotografiji, profesionalni i mnogo skuplji fotoaparati sa izmenljivim objektivima.

FPS (eng. Frame Per Second)

Služi za označavanje broja frejmova (sličica) u sekundi nekog video zapisa (npr. 30 fps).